Gerek döviz kuru gerekse enflasyonist etkiler nedeniyle sıfır kilometre bir otomobil satın almak sabit gelirli vatandaşlar ve emekliler için her geçen gün zorlaşıyor. Bu doğrultuda kamuoyunda uzun süredir tartışılan "Emeklilere ÖTV muafiyeti" ve yaşlı araç parkını yenilemeyi hedefleyen "Hurda Araç Teşviki" konuları yeniden Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) kulislerini hareketlendirdi.
Sektör temsilcilerinin ve ekonomi yönetiminin temkinli yaklaşımına rağmen, Meclis'e sunulan kanun teklifleri sıfır araç hayali kuran yüz binlerce emekli için umut ışığı olmaya devam ediyor.
Emekliye ÖTV’siz Araç Yasası Meclis'ten Geçti Mi?
Sosyal medyada ve bazı dijital platformlarda yer alan asılsız iddiaların aksine, emeklilerin tamamına yönelik genel bir ÖTV’siz araç yasası Meclis'ten geçmiş veya yürürlüğe girmiş değildir.
Şu an için Türkiye Büyük Millet Meclisi Plan ve Bütçe Komisyonu ile Genel Kurul gündeminde değerlendirilmeyi bekleyen bir kanun teklifi bulunuyor. Düzenlemenin resmiyet kazanması ve uygulamaya konulabilmesi için öncelikle Meclis Genel Kurulu'nda kabul edilmesi, ardından Cumhurbaşkanı onayıyla Resmi Gazete’de yayımlanması gerekiyor. Dolayısıyla şu anki hukuki durum, yalnızca bir "teklif ve beklenti" aşamasından ibarettir.
ÖTV MUAFİYETİ RESMİ GAZETE'DE YAYIMLANDI
Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından hazırlanan "Özel Tüketim Vergisi II Sayılı Liste Uygulama Genel Tebliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ" Resmi Gazete'de yayımlandı. Tebliğe göre, engelli vatandaşların araç alımlarındaki Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) muafiyeti uygulamasında düzenleme yapıldı.
ÖTV Muafiyeti Teklifi Kimleri Kapsıyor? (SSK ve Memur Emeklileri Kapsamda Mı?)
Meclis'e sunulan mevcut kanun teklifinin detayları incelendiğinde, bu hakkın tüm emeklileri kapsamadığı açıkça görülüyor. En çok merak edilen konulardan biri olan SSK (4/1-a) ve Emekli Sandığı (memur) emeklileri, mevcut taslakta yer almıyor.
Eğer yasa teklifi mevcut haliyle yasalaşırsa, ÖTV muafiyetinden yalnızca şu sınırlı kitle faydalanabilecek:
5362 Sayılı Kanun Kapsamındaki Esnaf ve Sanatkarlar: Meslek odalarına kayıtlı olarak ticari faaliyet yürüten esnaflar.
Bağ-Kur (5510 / 4-1-b) Emeklileri: Geçmişte esnaflık yapmış ve Bağ-Kur üzerinden yaşlılık aylığı almaya hak kazanmış kişiler.
Belirli Kriterlerdeki Çiftçiler: Çiftçi Kayıt Sistemi’ne (ÇKS) uzun süredir kayıtlı olan ve yoksulluk sınırının altında geliri bulunan Tarım Bağ-Kur emeklileri.
25 Yaş Üstü Araçlara Hurda Teşviki Geliyor Mu?
2026 yılı otomotiv gündeminin bir diğer ayağını ise 25 yaş ve üzerindeki araçların trafikten çekilmesi amacıyla hazırlanan hurda teşviki oluşturuyor. MHP Kayseri Milletvekili İsmail Özdemir tarafından daha önce TBMM'ye sunulan ve yeniden gündeme taşınan kanun teklifi, yaşlı araçlarını hurdaya ayıran vatandaşların yurt içinde üretilen sıfır araçları ÖTV’siz veya indirimli alabilmesini öngörüyor.
Ekonomi kulislerinde konuşulan "İlk Arabam Yerli Otomobil Aile Destek Programı" çerçevesinde şekillenmesi beklenen bu teşvik, hem trafikteki yaşlı ve çevreye zararlı araçları elemeyi hem de yerli üretimi desteklemeyi amaçlıyor. Ancak tıpkı emekli düzenlemesinde olduğu gibi, hurda teşviki de henüz yasalaşmış bir mevzuat içermiyor.
Muafiyet Kapsamında Alınabilecek 2026 Model Araçlar ve Kriterler
Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yürürlüğe konulan Özel Tüketim Vergisi II Sayılı Liste Uygulama Genel Tebliği uyarınca, mevcut muafiyet sistemlerinde (engelli muafiyeti gibi) geçerli olan bazı katı kurallar bulunuyor. Olası bir emekli ÖTV muafiyetinde de bu kuralların baz alınması bekleniyor:
Fiyat Sınırı: Vergiler dahil nihai satış fiyatı 2.873.972 TL’nin altında kalan binek otomobil, panelvan, pick-up ve SUV modelleri kapsama dahil olabiliyor.
Motor Hacmi: Binek otomobillerde en fazla 1.6 litre, eşya taşımaya mahsus kamyonet/van modellerinde ise en fazla 2.8 litre motor hacmi şartı aranıyor.
Yerlilik Oranı: Düzenleme tekliflerinde özellikle en az yüzde 40 yerli üretim olma kriteri ön planda tutuluyor.
Bu kriterler ışığında, Türkiye'de üretilen veya limit altında kalan popüler model grupları şu şekildedir:
Marka Muafiyet Kapsamına Giren Popüler Modeller
Toyota Corolla (Benzinli & Hybrid), C-HR Hybrid
Halihazırda Yürürlükte Olan ÖTV Muafiyeti Şartları Neler?
Meclis'teki emekli yasası onaylanana kadar, güncel olarak Türkiye'de sıfır araç alırken ÖTV ödememe hakkı sadece engelli vatandaşlara tanınmıştır. Resmi Gazete'de yayımlanan son düzenlemeyle birlikte bu hak şu şekilde esnetilmiştir:
Yüzde 90 ve Üzeri Engeli Olanlar: Herhangi bir sürücü belgesi veya özel tertibat şartı aranmaksızın, belirlenen 2,87 milyon TL'lik limit dahilindeki araçları ÖTV'siz alabiliyor.
Yüzde 40 ve Üzeri Ortopedik Engeli Olanlar: Yapılan yeni düzenlemeyle, ortopedik engeli nedeniyle sağlık kurulu raporuyla sürücü belgesi alamayacağı kesinleşen bireyler de 10 yılda bir defaya mahsus olmak üzere ÖTV istisnasından faydalanabiliyor. Sürücü belgesi olanlar için ise araca engel durumuna uygun özel tertibat monte edilmesi zorunluluğu devam ediyor.
Satış Yasağı: Muafiyetle alınan tüm araçlar için 10 yıl boyunca satılamaz şerhi konuluyor (Mevcut engelli muafiyetinde bu süre 5 yıl olarak uygulanırken, yeni taslaklarda süre güncellemeleri tartışılmaktadır). Ayrıca bu araçlar Motorlu Taşıtlar Vergisi'nden (MTV) de muaf tutuluyor.
İlk yorum yapan siz olun